Suriye Muhalif ve Devrimci Güçler Koalisyonu (SMDK) üyesi Fuad Eliko, Afrin'den göç eden sivillerin kente dönmeye başladığını belirterek, son 3 günde 100 bin sivilin Afrin kentine ve köylerine döndüğünü söyledi.
Türkiye'nin, desteklediği ÖSO güçleriyle 58 günde YPG'nin elinden aldığı Suriye'nin Kuzeyindeki Afrin kentine sivil insanların dönüşlerin başladığı belirtiliyor. Konuyla ilgili Suriye Muhalif ve Devrimci Güçler Koalisyonu (SMDK) üyesi ve aynı zamanda ENKS yöneticisi Fuad Eliko, Sputnik'e konuştu.
Afrin'e dönüşlerin don 3 günde artış kaydettiğini belirten Eliko, şöyle konuştu: "Afrin'e dönüşler son 3 günde çok arttı. Son 3 günde 100 bin sivil Afrin'e döndü. Halen 200 bin insan dönmemiş. Bu insanların yerlerine dönmesini istiyoruz. Afrin halkına hizmet etmek için kurulan Afrin Sivil Meclisi çalışmalarını sürdürüyor. Afrin sivil meclisi dün Gaziantep'te bir toplantı yaptı. Ben de toplantıya katıldım. Afrin yönetimi için bir anlaşma sağlandı. Söz konusu yönetim için 115 kişi belirlenecek. Komite 230 isim bildirecek. Yönetimde Kürt, Arap ve Türkmenler olacak. Çoğunluğu Kürtlerden oluşacak. Afrin'i Afrinliler yönetecek. Afrin kent merkezinde ÖSO militanları çıkacak. Sadece kırsal alanda kalacaklar. Afrin'de güvenliği Afrinlilerden oluşacak Afrin polisi sağlayacak. Afrin sivil meclisi şimdi Afrin merkezinde çalışmalarını yönetiyor."
'AFRİN'DE TALAN VE HIRSIZLIK TAM OLARAK BİTTİ DİYEMEYİZ'
Afrin'de 'talan ve hırsızlık yapan' ÖSO üyesi 200 kişinin tutuklandığına dikkat çeken Eliko, şöyle devam etti: "Hırsızlık ve talanla ilgili soruşturma halen sürüyor. Afrin'de talan ve hırsızlık tam olarak bitti diyemeyiz. Ancak talan ve hırsızlık çok azaldı. Çalınan ve talan edilen eşyalar araçlar hepsi bulundu sahiplerine teslim ediliyor. Durum git gide normale dönüyor. Afrin'de yönetimler kurulsa durum git gide iyiye doğru gider. İnsanlar korkusuzca yerlerine döner. Hırsızlık ve talan biter. Elektrik ve su ile ilgili zahmet var. Sorunun aşılmasıyla ilgili çalışmalar yapılıyor. Türkiye de çok yardımlar yapıyor. Afrin için yeni bir sınır kapısı açıyor. Cinderes bölgesinde Hamam köyünde bir sınır kapısı açıyor."
Mısır parlementosunun Arap dünyasından sorumlu komitesi, Türkiye’nin Suriye’nin kuzeyindeki eylemlerini Osmanlı İmparatorluğu’ndaki Ermeni katliamıyla karşılaştırdı.
Mısır medyasının haberine göre komitenin açıklamasında, Suriye ve Irak'taki Kürtlere yönelik ‘ırkçı temizlik' uluslararası hukukun ciddi bir ihlali ve iki ülkenin bağımsızlığına karşı saldırganlık olduğu kaydedildi.
Açıklamada, "Bu yeni kitlesel imha bizlere, Birinci Dünya Savaşı sırasında Türkiye'de Ermeni halkının maruz kaldığı katliamı hatırlatıyor" dendi.
Açıklamada ayrıca Birleşmiş Milletler ve Güvenlik Konseyi'nin halen susması ve Türkiye'nin Suriye ve Irak topraklarından çıkmasına yol açacak herhangi bir karar almaktan uzak durmasının üzücü olduğu ifade edildi.
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreter Sözcüsü Stephane Dujarric, Afrin'den ayrılanlardan TSK ve ÖSO’nun kontrolündeki bölgede yağmalama ve keyfi gözaltılar ile ilgili bilgi aldıklarını ancak bölgede olmadıkları için doğrulayamadıklarını belirtti.
Dujarric, günlük basın brifinginde, “Bu bölgeden ayrılan insanlarla konuşuyoruz. Onlar, durumun ağır olduğunu söylüyor. Sivillere yönelik şiddet tehditleri, keyfi gözaltı ve yağmalamalarla ilgili bilgi veriliyor” dedi.
Dujarric, bölgeden edindikleri bilgilerin BM’de güçlü bir tedirginlik yarattığını da sözlerine ekledi.
Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) ve Özgür Suriye Ordusu'nun (ÖSO) Afrin kent merkezini kontrol altına alması sonrası sivillerin durumuna ilişkin farklı açıklamalar geliyor.
Türkiye, Özgür Suriye Ordusu'nun (ÖSO) sokakları yağmaladığı iddialarının ardından özellikle Batı'dan gelen açıklamalara tepkili.
ABD'nin "Yağma haberleri bizi kaygılandırıyor" açıklamasına karşılık, Dışişleri Bakanlığı, ABD makamlarını harekatın "sivilleri kurtarmayı hedefleyen mahiyatını" anlayamamakla suçluyor. Hükümet, yağmalama iddialarını soruşturmaya hazırlanıyor.
Peki TSK ve ÖSO'nun kontrolü ele alması sonrası Afrin'de yaşam nasıl?
Sokaklarda enkaz
Afrin'de yağmalama iddiaları, Fransız Haber Ajansı AFP'nin kentte bulunan muhabirlerinin aktardığı görüntülerle gündeme geldi.
AFP muhabirleri, ÖSO savaşçılarının, kent merkezinde kapalı bırakılan dükkan, lokanta ve evlere girdikleri ve buralardan beraberlerinde yiyecek, elektronik eşya, battaniye ve benzeri şeylerle çıkarken görüldüklerini bildirildi.
Reuters'ın haberine göre, Afrin sokaklarında çatışmaların izleri duruyor.
Sekiz haftadır süren harekatın enkazı, sokaklarda. Askeri araçlar ise devriye geziyor.
Bir yandan Türk Kızılayı ve AFAD gibi kuruluşlar sivillere yardım dağıtırken, diğer yandan yağmalama haberlerinin ortasında kent sakinlerinin bölgeden kaçtığı bildiriliyor.
Türkiye ise, harekatın özünde Afrin halkının korunması olduğunu yineliyor.
@TSKGnkur tarafından yapılan 2 numaralı Twitter paylaşımının sonu
AFAD Başkanı Mehmet Güllüoğlu, TSK ve ÖSO kent merkezine girdiğinde insani yardım çalışmalarını başlattıklarını, ihtiyaçları belirledikten sonra hijyen malzemeleri ile gıda ve battaniye gibi malzemeleri dağıtmaya koyulduklarını söylüyor.
Uluslararası Kızılhaç Komitesi ise, Türk Kızılayı'nın Afrin operasyonu sonrası Suriyeli Kürtler nezdinde itibarının sıfıra yakın olduğunu söyleyerek daha fazla ve düzenli erişim çağrısı yapıyor.
Reuters, kent merkezinin ele geçirilmesi sonrası zafer kutlaması yapan ÖSO savaşçılarının havaya ateş açtığını, devrilen Demirci Kawa heykelinin üzerine çıktığını bildiriyor.
Ajansın haberine göre birçok dükkan kapalı ve çok sayıda insan Afrin'in dışındaki köylere gitmek için evlerini terk etmiş.
Reuters'a konuşan ismini vermek istemeyen bir adam, "ÖSO Afrin'e girdiğinde bizim güvende olmamız gerekiyordu ama tam aksi oldu" diyor ve ekliyor:
"ÖSO arabalarımızı, evlerimizi, dükkanlarımızı yağmaladı. Kendi evlerimizde bile evsizler gibi yaşar olduk. Ne yiyecek içecek var, ne de güvenlik."
Türkiye'nin harekatı başladığında ailesinin 30 km uzaklıktaki Bülbül'den Afrin'in merkezine taşındıklarını anlatan bir başka kent sakini, kamyonunun arkasına yatak, halı ve diğer eşyalarını taşırken, bir yandan yaşadıklarını anlatıyor:
"Bombardıman başladığında Afrin'e kaçmıştık. Şimdi daha güvenli olduğu için evimize geri dönüyoruz."
Birleşmiş Milletler'in (BM) açıklamasına göre, harekatın başlamasından bu yana 323 bin nüfuslu Afrin bölgesinde yaşayanların üçte ikisi burayı terk etti.
AFP, Pazartesi günü kontrol noktalarında bulunan bazı ÖSO'luların yağmalama olaylarından şakayla bahsettiklerini aktardı.
Öte yandan Anadolu Ajansı (AA) , ÖSO bileşenlerinden "Üçüncü Kolordu'nun" ilçe merkezinde yağmalama suçlarına karışan iki mensubuyla ilişiğini kestiklerini bildirdi.
CNN International'a konuşan Cumhurbaşkanı Sözcüsü İbrahim Kalın da, konuyla ilgili inceleme başlattıklarını ve halkın güvenliğini sağlamak için gerekli önlemlerin alınacağını söylemişti.
TSK’nın operasyonları yüzünden Afrin’den kaçan teröristlerin yanlarındaki silahlara Esad yönetimine bağlı asker ve sivil birliklerin el koyduğu ortaya çıktı
HABER MERKEZİ
Türkiye’nin Zeytin Dalı Harekatı ile Afrin’i kuşatması, Suriye’nin de Afrin sınırında denetimi sıkılaştırması sonrasında zor durumda kalan PKK/PYD, uzun süredir Suriye Ordusu’na teslim olmak ve bölgeyi terk etmek için görüşme yapıyordu. Türkiye kararlı bir şekilde harekata devam ederken Afrin halkı da şehri terk etmek için hazırlık yapmaya başladı. Özellikle de bölgede yaşayan halkın şehri terk etmek istemesi, kendilerini engellemek isteyen PKK/PYD’lilere direnmesi ve yer yer çatışması PKK/PYD’yi çaresiz hale getirdi.
BAZILARINI GÖMDÜLER
Türk Ordusunun kuşatmayı daraltması ile birlikte iyice sıkışan PKK/PYD kaçış için Suriye yönetimi ile anlaşma arayışlarını sürdürdü. Gelişmeleri yakından takip eden yerel kaynaklar gelişmeleri Aydınlık’a şöyle anlattı:
“Türk askerinin kuşatmayı daraltması ile birlikte PKK/PYD iyice sıkıştı. Suriye yönetimi ile anlaşmaya çalıştılar. Ama Esad yönetimi PKK/PYD’lilerin silah ve mühimmatları teslim etmesini, ancak o şekilde kendi bölgelerine geçebileceklerini söyledi. PKK/PYD’liler kabul etmedi. Ancak kıskaç iyice daralınca bütün şartları kabul ettiler. Afrin’den kaçan PKK/PYD’liler ağır silahları Afrin’de bırakırken, yanlarında bulunan silahlarını Esad’ın askerlerine ve Esad yanlısı milislere teslim ederek Nubul-Zehre bölgesinden Halep’in kuzeyine doğru geçtiler. PKK/PYD’lilerin silahlarının bir kısmını da Afrin’de gizli yerlere gömdüklerini de öğrendik.”
Reklamdan sonra devam ediyor
SURİYE BOŞALTTI
Suriyeli yerel kaynaklar Türk Ordusu’nun Afrin’e yaklaştığı sırada birkaç gün ağır hareket ettiğini, bu sürede Afrin’deki sivillerin Halep kırsalına geçiş yapmalarının sağlandığı, güvenliği de Suriye yönetimine bağlı güvenlik birimlerinin sağladığını ifade ettiler. Afrin’de çok sayıda asker kaçağı da bulunduğunu vurgulayan yerel kaynaklar, Afrin’den kaçıp Suriye ordusunun hakim olduğu bölgelere geçen Suriyelilerin askerlikle ilişkisi olanların doğrudan askere alınmak üzere götürüldüğü, PKK/PYD’de yönetici konumda olanların da gözaltında tutulduğunu ifade ettiler.
KONTROLLÜ GEÇİŞ
Bu arada, Esad yönetiminin Afrin’den kaçan PKK/PYD’lileri tamamının Fırat’ın doğusuna geçmelerine sıcak bakmadığı, PKK/PYD’lilerin bazılarının Halep’de gözetim altında tutulduğu öğrenildi. Afrin’in Halep ve diğer şehirler gibi yıkılmamasında Türkiye-Rusya-Suriye arasında yapılan işbirliğinin önemli rol oynadığını belirten yerel kaynaklar, bu işbirliğinin önümüzdeki günlerde İdlib’de de devreye girebileceğini işaret ettiler.
Afrin’de çatışmaların sona ermesi ve PKK/PYD’nin kaçması sonrasında Fırat’ın doğusundan Afrin’e destek için giden PKK/PYD’lilerin cesetleri de memleketlerine gelmeye başladı. Kamışlılı yerel bir kaynak son günlerde her gün cenaze törenleri yapıldığını kaydederek, “Cenazelerin hangi yolla geldiğini bilemiyoruz. Ama Afrin’e savaşmaya gidenler olduğunu biliyoruz. Zaten cenazelerde bu bilgiler açıkça veriliyor. Her gün birkaç kişinin cenazesi kaldırılıyor. Diğer şehirlerde de durum aynı” diye konuştu.
Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Yüksek Komiseri Zeyd Raad El Hüseyin, Afrin'de çok sayıda sivilin yaşamını yitirdiğini ve yaralandığını bildirdi.
Türk Silahlı Kuvvetleri ve ÖSO güçleri tarafından ele geçirilen Afrin'de sivillerin durumuna ilişkin BM'den bir açıklama daha geldi.
BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri Zeyd Raad El Hüseyin, çok sayıda sivilin yaşamını yitirdiğini ve yaralandığını açıkladı.
Hüseyin, "Türk güçleri tarafından önceki gün ele geçirilen Afrin'de, hava saldırıları, kara operasyonları ve patlayıcılar nedeniyle çok sayıda kişi öldürüldü ve yaralandı. Binlercesi göç etti" dedi.
BM Yüksek Komiseri, 50 bini aşkın sivilin kentte yaşamaya devam ettiğini kaydetti ve ekledi:
"Ekibimize göre 50 bin sivilin bulunduğu kentin tek hastanesi de savaş hasarı nedeniyle kapalı durumda. Kentte aynı zamanda içme suyu sıkıntısı yaşanıyor."
Suriye hükümeti, Rusya’nın Suriye’deki ateşkes izleme merkezi ve Suriye Kızılay’ı birlikte, Doğu Guta’dan çıkan sığınmacıları karşılamak için gereken her şey hazırladı.
Suriye hükümeti, Rusya’nın Suriye’deki ateşkes izleme merkezi ve Suriye Kızılay’ı birlikte, Doğu Guta’dan çıkan sığınmacıları karşılamak için gereken her şey hazırladı.
Sığınmacılar, başkent Şam yakınlarındaki Ed-Duer kampına yerleştirilecek
.
Kampta şu anda diğer çatışmalı bölgelerden gelen sığınmacılar yaşıyor.
Rus güçlerinin çabalarıyla kampta seyyar hastaneler açıldı, insani yardım malzemelerin ulaştırılması için lojistik sağlandı, konaklama yerleri hazır duruma getirildi.
Benzer tedbirler, Halep operasyonu sırasında da alınmıştı.
